Ảnh tư liệu: Phật Việt
LỜI NÓI ĐẦU
HỘI NGHỊ THỐNG NHẤT
PHẬT GIÁO VIỆT NAM
Hơn một tháng vận động, Hội Nghị Thống Nhất Phật Giáo Việt Nam đã khai mạc ngày mồng Một tháng Tư âm lịch (tức là 6-5-1951) tại chùa Từ Đàm. Sau năm ngày thảo luận và quyết nghị những Phật sự hệ trọng, Hội Nghị đã bế mạc vào ngày mồng Năm tháng Tư.
Những kết quả tối hệ trọng của Hội Nghị Thống Nhất Phật Giáo đã thu hoạch là ba điều sau đây:
1) Thống nhất tất cả lực lượng ý chí cùng hành động của tất cả các Tập Đoàn tại gia xuất gia thành lập một Tổng Hội, lấy tên là HỘI PHẬT GIÁO VIỆT NAM.
2) Cung thỉnh một ban ĐẠI CHỨNG MINH và bầu cử một ban QUẢN TRỊ TRUNG ƯƠNG chỉ huy các Phật sự của Tổng Hội.
3) Quyết định gia nhập HỘI PHẬT GIÁO THẾ GIỚI.
Ba điều trên đây là những quyết định lịch sử. Cuốn sử Phật Giáo vĩ đại, những trang thống nhất đã được lật ra và viết vào. Phật Giáo Việt Nam đã thống nhất, Phật Giáo Thế Giới cũng đã thống nhất. Bình sinh của Phật tử còn điều gì đáng mừng hơn nữa.
Tuy nhiên, gây ra thì dễ, giữ được thì khó. Chúng tôi cùng toàn thể Phật tử cầu nguyện Tam Bảo gia hộ và tin tưởng vào sự lãnh đạo của Ban Quản Trị Trung Ương, giữ sao cho từng nền Thống Nhất Phật Giáo giữa lúc “pháp nhược ma cường”.
Phụ với Đuốc Sáng Chánh Pháp, Hiến Chương Hội Phật Giáo Thế Giới và Điều Lệ Hội Phật Giáo Việt Nam là căn bản của sự Thống Nhất Phật Giáo. Phải y theo căn bản ấy, không chịu một chi phối nào nhưng không từ một phương tiện nào, như thế mới thật hiện cụ thể và giữ chắc nền Phật Giáo Thống Nhất.
Sau đây chúng tôi trích một bản QUYẾT NGHỊ và lời TUYÊN NGÔN của Hội Nghị để toàn thể Phật tử thấy đại khái của Tổng Hội Phật Giáo Việt Nam.
Quyết nghị
của Hội Nghị Thống Nhất Phật Giáo Việt Nam
Chúng tôi, đại biểu của các tập đoàn Phật Giáo sau đây:
- Tăng Già Trung Việt,
- Tăng Già Bắc Việt,
- Tăng Già Nam Việt,
- Hội Việt Nam Phật Giáo Bắc Việt,
- Hội Việt Nam Phật Học Trung Việt,
- Hội Phật Học Nam Việt
Hội họp tại chùa Từ Đàm (Thuận hóa) ngày 1, 2, 3, 4, 5 tháng 4 Phật lịch 2514, tức là ngày 6, 7, 8, 9, 10 tháng 5 năm 1951, đồng công nhận bản ĐIỀU LỆ HỘI PHẬT GIÁO VIỆT NAM rất hợp lý, biểu hiện sự thống nhất Phật Giáo Việt Nam một cách cứu cánh. Để thực hiện bản Điều Lệ ấy, chúng tôi cùng nhau quyết nghị những khoản như sau:
Khoản I
Cùng nhau thành lập một Tổng Hội y theo bản Điều Lệ trên, lấy tên là HỘI PHẬT GIÁO VIỆT NAM.
Khoản II
Cung thỉnh một ban ĐẠI CHỨNG MINH gồm có:
- Hòa Thượng MẬT ỨNG (B.V.)
- Hòa Thượng TUỆ TĂNG (B.V)
- Hòa Thượng GIÁC NHIÊN (T.V.)
- Hòa Thượng GIÁC NGUYÊN (T.V.)
- Hòa Thượng TUỆ CHÂN (N.V.)
- Hòa Thượng ĐẠT THANH (N.V.)
để chỉ đạo phần Đạo Pháp cho Tổng Hội, chứng minh các đại lễ và các sách báo của Tổng Hội.
Khoản III
Bầu cử một BAN QUẢN TRỊ TRUNG ƯƠNG gồm có:
- Hội chủ: Hòa Thượng Tường Vân
THÍCH TỊNH KHIẾT - Phó hội chủ: Thượng tọa TRÍ HẢI,
- Phó hội chủ: Đạo hữu LÊ VĂN ĐỊNH,
- Tổng thư ký: Đạo hữu TRÁNG ĐINH,
- Phó thư ký: Thầy ĐỊNH TRÍ,
- Phó thư ký: Đạo hữu TỐNG HỒ CẦM,
- Chưởng quỹ: Đạo hữu LÊ MỘNG TÙNG,
- Kiểm lý ngân sách: Đạo hữu PHAN VĂN PHÚC
- Ủy viên Hoằng Pháp kiêm Kiểm Duyệt Giáo lý:
- Thầy TRÍ QUANG,
- Ủy viên Nghi Lễ: Thượng tọa TỐ LIÊN,
- Ủy viên Giáo Dục: Thầy THIỆN HÒA,
- Ủy viên Thanh Niên: Đ.H. VÕ ĐÌNH CƯỜNG,
- Ủy viên Tài Chánh: Đạo hữu LÊ TOẠI,
- Ủy viên Văn, Mỹ Nghệ: Đạo hữu NGUYÊN H. BA,
- Ủy viên C.Đ. Tổ Chức: Đạo hữu NG. HÓA,
- Ủy viên Cứu Tế X.H.: Đạo hữu PHẠM V. VI,
- Ủy viên Dự Khuyết: Đạo hữu NG. H. HUỲNH,
- Đạo hữu ĐỖ ĐÌNH OÁNH,
- Đạo hữu TÔN T. TÙNG,
Khoản IV
Ban QUẢN TRỊ TRUNG ƯƠNG có nhiệm vụ xin duyệt y Điều Lệ và trực tiếp chỉ đạo Tổng Trị Sự các Tập đoàn của Tổng Hội theo những chi tiết phụ đính sau đây.
Khoản V
Ban QUẢN TRỊ TRUNG ƯƠNG có nhiệm vụ tổ chức mau chóng cuộc Tổng tuyển cử để triệu tập Tổng hội đồng chính thức của TỔNG HỘI, trong một thời hạn nhiều nhất là hai năm. Nếu sau hai năm chưa tổ chức được tổng tuyển cử thì phải triệu tập đại biểu của tất cả Tập Đoàn trong TỔNG HỘI để giải quyết.
Khoản VI
Gia nhập HỘI PHẬT GIÁO THẾ GIỚI, Cử phái đoàn Đại Diện và chỉ thị cho Phái đoàn ấy do ban QUẢN TRỊ TRUNG ƯƠNG định.
BẢN TUYÊN NGÔN
thành lập
TỔNG HỘI PHẬT GIÁO VIỆT NAM
Bánh xe Phật pháp xoay vần trên khắp quốc độ Việt Nam đến nay đã gần hai mươi thế kỷ. Nhân tâm, phong tục, văn hóa, chánh trị trong nước đều đã chịu ảnh hưởng rất sâu xa của Phật giáo. Tăng đồ và thiện tín từ Bắc vào Nam, một lòng quy ngưỡng Đức Điều Ngự Thích Ca Mâu ni, sống trong tinh thần từ bi hỷ xả và luôn luôn lo toan xây dựng hòa bình. Nhưng sự đời không hòa nhịp với lòng mong mỏi; hoàn cảnh trước đây đã chia ranh giới ba phần nên phật sự cũng phải tùy duyên mặc dầu Phật pháp vẫn bất biến. Sự tướng mỗi phần mỗi khác, làm cho mặt bàng quan xem như có điều chia rẽ. Nay cơ duyên thuận tiện, Phật giáo Việt Nam phải được thống nhất. Hơn nữa, họa chiến tranh đang gieo rắc khắp nơi, nhân loại đương lâm vào cảnh lầm than phiền não. Chính là lúc Đạo Từ Bi và Vô Thượng phải đem nước Cam Lộ mà rưới tắt lửa sân si để xây dựng cảnh hòa bình cho nhân loại.
Theo lời hiệu triệu của các vị trưởng lão hòa thượng, một Hội Nghị Phật Giáo Toàn Quốc gồm 51 vị đại biểu Phật giáo ba phần đã được long trọng khai mạc vào ngày mồng một tháng Tư năm 2495 Phật lịch, tức là ngày mồng 6 tháng 5 năm 1951 dương lịch tại ngôi chùa lịch sử Từ Đàm (Thuận Hóa).
Sau bốn ngày thảo luận ráo riết tron bầu không khí thân mật và hiểu biết, toàn thể hội nghị đã quyết định Thống Nhất Phật Giáo Toàn Quốc Việt Nam, lấy ngày Phật Đản làm ngày kỷ niệm thành lập TỔNG HỘI PHẬT GIÁO VIỆT NAM, và bầu một ban QUẢN TRỊ TRUNG ƯƠNG đặt trụ sở tại Thuận Hóa (Huế) để thực hiện nhanh chóng chương trình thống nhất mà Hội Nghị đã dự thảo.
Hỡi toàn thể Phật Tử Việt Nam! Chúng ta hãy san phẳng những hình thức sai biệt, cùng chung sức chung lòng để làm tròn sứ mệnh kiến tạo hòa bình, gây mầm an lạc, và nêu cao ngọn đuốc Trí Tuệ của Đức Thế Tôn.