HT Thích Trí Thủ: Xuân Vạn Hạnh

Cứ mỗi lần Ðông qua, xuân đến, người ta lại viết về Xuân. Tập quán thông lệ đó làm giảm giá trị phần nào của một mùa Xuân, hiểu lầm phần nào tinh thần của một mùa Xuất bất diệt.

Năm nay Xuân đến giữa tiếng pháo chèn thêm tiếng súng, giữa hân hoan gieo rắc tan thương oán thù và chia rẽ. Xuân trở lại sau những chuỗi ngày buồn tủi dân tộc, của Phật giáo. Một năm vừa qua, một trang sử đầy máu lệ vừa góp vào quyển lịch sử dân tộc. Một năm vừa qua, trời Việt Nam phủ đầy mây buồn hận, không biết năm nay có như năm trước, năm trước nữa và những Xuân vị lai như thế nào.

Tuy mỗi năm chứa đầy đau khổ, tuy mỗi ngày đều là những đoạn ngắn của chuỗi đời bi đát, ý Xuân vẫn bất diệt. Chính ý Xuân ấy là niềm tin tưởng, là một mối hy vọng của toàn dân.

Ðể đón mừng Xuân mới, chờ đợi một tia sáng trong chuỗi ngày bi đát, không gì hơn đem những nét chính của những ngày vừa qua để xem xét, để chiêm nghiệm.

Những ngày ấy bắt đầu từ miền Vạnh Hạnh, đến miền Liễu Quán, xuống miền Quảng Ðức, rồi tràn lan tất cả.

Tại sao những ngày đã bắt đầu, và những ngày ấy còn lại với chúng ta cho đến ngày nào?

Ðạo Phật đã dạy: Có hình tức có hoại, có thỉ là có chung, có động thì có tĩnh, có khởi niệm nên có diệt niệm. Nếu đạo Phật chỉ là một giáo lý suông, thì đạo Phật không bao giờ là một đối tượng để người ngoài nhìn ngó. Nếu đạo Phật chỉ khép mình trong những ngôi chùa, những tu viện, chỉ là một thứ tiêu khiển cho những kẻ mệt mỏi với đời, đạo Phật không thể nào sóng gió.

Nhưng khốn nỗi; đạo Phật đã đến nước Việt Nam, đã thấm nhuần vào miếng đất, mảnh gạch, lá cây ngọn cỏ, thấm nhuần vào tâm trí người Việt Nam, nên đạo Phật không thể nào là một đối tượng vô tri bất động, mà phải thở, phải nói, phải trình bày, phải đi, phải đứng. Chính những cái “phải” này đã làm cho không khí bớt chất dưỡng khí, kẻ tà nịnh thấy trái tay, kẻ ru ngủ phải bực mình, kẻ đứng yên phải khó chịu, kẻ muốn kéo con người xuống vực thẳm phải tức giận, để rồi chém giết, để rồi vu khống đổ thừa.

Ai có biết cho rằng lòng đất mẹ chứa đầy nguồn an ủi. Ai có biết cho rằng lòng đất mẹ làm nát mục những bộ xương khô để nuôi sống cỏ cây xanh tốt, và lòng đất mẹ vẫn là lòng đất mẹ không hơn không kém, không kéo cho mình, không vị mình. Lòng đất mẹ chỉ muốn mỗi một cây cỏ có chỗ đứng dưới mặt trời. Thế nhưng mà có những cỏ cây lại ưa dùng quyền lấn áp và do đó đã làm cho những loại cây phải khổ sở chật vật.

Mục đích của những ngày bắt đầu từ miền Vạn Hạnh vì những lý do sau đây:

1) Sự hòa hợp của muôn loài cây cỏ trên lòng đất mẹ.
2) Không chấp nhận sự lấn áp của những cây lau, cây sậy.
3) Muốn lòng đất mẹ ngày càng thấm nhuần hoa mầu.
4) Muốn cho những loài cây mọc từ đất mẹ biết đùm bọc lẫn nhau trước sức mạnh của thiên tai, bão táp.

Nhưng rồi bão táp đã đến, một thứ bão táp nhân tạo. Lòng mẹ không oán hờn, vì ý Xuân bất diệt. Nhưng lòng mẹ quặn đau vì cây cỏ không biết thương yêu nhau, cây cỏ đã dùng tha lực để tiêu diệt lẫn nhau.

Miền Vạn Hạnh rồi miền Liễu Quán, rồi miền Quảng Ðức, rồi lan dần tất cả… Hoa mầu phì nhiêu bị sức nắng gay gắt tàn phá, gây nhiều chán nản, hững hờ.

Bây giờ thì cây cỏ đã trụi, chỉ còn những da, những thân cây gầy tự quằn quại trước sức nóng thiêu đốt của mình tạo ra.

Thế rồi mùa Xuân lại trở về! Không biết mùa Xuân có dư sức bồi dưỡng cho những mầm non tự lòng đất mọc lên được không?

Là những người con Phật, thấm nhuần tinh thần của một đạo giáo, lấy từ bi làm gốc, lấy trí tuệ làm kim chỉ nam, không hận thù, nhưng không thể nào hùa theo ma chướng. Ma chướng từ trong lòng người, ma chướng từ ngoài kéo đến. Ma chướng bàng trướng, nhưng người con Phật vẫn dửng dưng chờ đợi một mùa Xuân Vạn Hạnh.

Nhìn đức Phật Di Lặc đương ngự trị trên toà sen. Nụ cười hiền hòa, tòa sen thanh tịnh, đem lại hy vọng cho người Phật tử, cho dân lành vô tội của nước Việt Nam đau khổ.

Quì trước đức Di Lặc, chúng ta nguyện cầu cho mọi cây cỏ được sống dưới ánh mặt trời, biết đùm bọc và thương yêu lẫn nhau, đủ trí sáng suốt để khỏi tiêu diệt nhau, để cùng dắt nhau đi trên con đường rộng rãi thênh thang, đầy hoa lá.

Nguyện cầu Tam Bảo duy trì ý Xuân bất diệt.

(Tạp chí Vạn Hạnh, 1967)

(Nguồn bài: Tập san Hoa Đàm số 10 năm 2020, tr.101)